آب قلیل

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



به آبی که کمتر از مقدار کر باشد آب قلیل گفته می‌شود. آب قلیل یکی از مطهرات است و در باب طهارت از آن بحث می‌شود.


تعریف

[ویرایش]

آب قلیل در لغت و اصطلاح معانی متعدد دارد.

← لغوی


قلیل در لغت به معنای اندک، کم و ناچیز است.
[۱] معلوف، لویس، المنجد، ج۲، ص۱۴۹۳.
پس آب قلیل به معنای آب اندک و کم است.

← اصطلاحی


آبی است که کمتر از کر است، و آب باران هم نیست و ماده هم ندارد؛ یعنی وصل به منبع ریزش یا جوشش نیست.

آب قلیل در قرآن

[ویرایش]

در قرآن آمده است:«وَيُنَزِّلُ عَلَيْكُم مِّن السَّمَاء مَاء لِّيُطَهِّرَكُم»؛خداوند آبی از آسمان برایتان فرستاد تا شما را با آن پاک کند.

آب قلیل در روایت

[ویرایش]

در روایتی داریم:«الماءُ یُطَهِّرُ ولایُطَهَّرُ»؛آب پاک ساز و پاک کننده شیء نجس است. اگر خودش نجس شود، غیر از آب چیزی آن را پاک نمی‌کند.

پاک‌کنندگی

[ویرایش]

اگر لباس یا فرشی بوسیله بول متنجس شود، با آب قلیل دو مرتبه شسته می‌شود. و لباسی که به خون متنجس شده با آب قلیل یک دفعه شسته می‌شود تا پاک شود. و لازم است در مثل لباس و فرش فشار داده شود تا آب آن خارج شود. و ظرفی اگر به آب دهان سگ متنجس شود، بعد از خاک مالی کردن، سه دفعه با آب قلیل شسته می‌شود و بعد از سه دفعه ظرف پاک می‌گردد.

نجس شدن

[ویرایش]
آب قلیل به مجرد رسیدن نجاست به آن نجس می‌شود؛ مثلاً اگر قطره خونی در آن بیفتد، تمام آن نجس می‌شود و هم چنین آب قلیل اگر روی شی نجس ریخته شود، نجس می‌شود، مگر این که آب قلیل از بالا به نجاستی که پایین است بریزد که در این صورت مقداری که با نجاست ملاقات کرده متنجس می‌شود.

ادله متعددی دلالت می‌کند بر این که آب قلیل به محض ملاقات با نجاست متنجس می‌شود، از جمله این روایت: «محمدبن حسن قال سالت ابالحسن عن الرجل یدخل یده فی الاناء وهی قذرةُ قال یکفی الاناء؛ پرسیدم از امام رضا در مورد مردی که دست خود را در ظرفی که متنجس شده قرار می‌دهد. امام (علیه السلام) فرمودند آب ظرف دور ریخته می‌شود. دور ریختن آب ظرف کنایه از نجس شدن آب آن است.»

پاک‌شوندگی

[ویرایش]

اگر آب قلیل متنجس به آب جاری یا به آب کر وصل شود، یا باران بر آن ببارد پاک می‌گردد. پس اگر ظرفی پر از آب متنجس باشد و آب جاری به آن وصل شود یا باران بر آن ببارد یا ظرف را به گونه‌ای در آب کر پاک فرو برند که آب تمام قسمت‌های ظرف را فرا گیرد، آب و ظرف هر دو پاک می‌شوند.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. معلوف، لویس، المنجد، ج۲، ص۱۴۹۳.
۲. مشکینی، علی، مصطلحات فقه، ذیل «موه قلل الماء القلیل».    
۳. انفال/سوره۸، آیه۱۱.    
۴. حرعاملی، محمد بن حسن، وسایل الشیعه، ج ۱، ص۹۹.    
۵. خمینی، روح الله، تحریر الوسیله، ج۱، ص۱۲۷.    
۶. حرعاملی، محمد بن حسن، وسایل الشیعه، ج۱، ص۱۵۳.    
۷. طباطبایی یزدی، محمدکاظم، عروة الوثقی، ج۱، ص۹۶.    


منبع

[ویرایش]

سایت پژوهه، برگرفته از مقاله «آب قلیل»، تاریخ بازیابی ۹۸/۳/۲۹.    


رده‌های این صفحه : آب | احکام طهارت | مباحث فقهی | مطهرات




جعبه ابزار