آثار نفاق (قرآن)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



نَفَق، ايجاد سوراخى در زمین است كه راه رهايى داشته باشد -همانند سوراخ موش‌- پايان يافتن و از بين رفتن. نفاق عبارت است از داخل شدن در شرع و دین از راهى و خروج از آن از راه ديگر، اظهار اسلام با اهل آن و مخفى كردن غير اسلام در درون، ظاهر و باطن متفاوت داشتن، دورویی، ریاکاری.
[۴] فرهنگ بزرگ سخن، ج ۸، ص ۷۸۸۲، «نفاق».
نفاق هم در ایمان است، هم طاعات، هم معاشرت با مردم. نفاق اعمّ از ریا است‌ در این مقاله، آثار نفاق با توجه به آیات قرآن معرفی می‌شوند.


ارتداد

[ویرایش]

نفاق، زمينه ارتداد و کفر آدمى:
۱. وَ لِيَعْلَمَ الَّذِينَ نافَقُوا وَ قِيلَ لَهُمْ تَعالَوْا قاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوِ ادْفَعُوا قالُوا لَوْ نَعْلَمُ قِتالًا لَاتَّبَعْناكُمْ هُمْ لِلْكُفْرِ يَوْمَئِذٍ أَقْرَبُ مِنْهُمْ لِلْإِيمانِ يَقُولُونَ بِأَفْواهِهِمْ ما لَيْسَ فِي قُلُوبِهِمْ وَ اللَّهُ أَعْلَمُ بِما يَكْتُمُونَ.
۲. وَ ما مَنَعَهُمْ أَنْ تُقْبَلَ مِنْهُمْ نَفَقاتُهُمْ إِلَّا أَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ بِرَسُولِهِ وَ لا يَأْتُونَ الصَّلاةَ إِلَّا وَ هُمْ كُسالى‌ وَ لا يُنْفِقُونَ إِلَّا وَ هُمْ كارِهُونَ‌ فَلا تُعْجِبْكَ أَمْوالُهُمْ وَ لا أَوْلادُهُمْ إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ بِها فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ كافِرُونَ.
۳. وَ لا تُصَلِّ عَلى‌ أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى‌ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ‌ وَ لا تُعْجِبْكَ أَمْوالُهُمْ وَ أَوْلادُهُمْ إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُعَذِّبَهُمْ بِها فِي الدُّنْيا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ كافِرُونَ.
۴. يَحْذَرُ الْمُنافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبِّئُهُمْ بِما فِي قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا إِنَّ اللَّهَ مُخْرِجٌ ما تَحْذَرُونَ‌ لا تَعْتَذِرُوا قَدْ كَفَرْتُمْ بَعْدَ إِيمانِكُمْ إِنْ نَعْفُ عَنْ طائِفَةٍ مِنْكُمْ نُعَذِّبْ طائِفَةً بِأَنَّهُمْ كانُوا مُجْرِمِينَ.
۵. يا أَيُّهَا النَّبِيُّ جاهِدِ الْكُفَّارَ وَ الْمُنافِقِينَ‌ ... يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ ما قالُوا وَ لَقَدْ قالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَ كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلامِهِمْ‌ ....
۶. اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ‌ وَ لا تُصَلِّ عَلى‌ أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى‌ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ‌ وَ لا تُعْجِبْكَ‌ أَمْوالُهُمْ وَ أَوْلادُهُمْ إِنَّما يُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُعَذِّبَهُمْ بِها فِي الدُّنْيا وَ تَزْهَقَ أَنْفُسُهُمْ وَ هُمْ كافِرُونَ.
۷. وَ أَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ فَزادَتْهُمْ رِجْساً إِلَى رِجْسِهِمْ وَ ماتُوا وَ هُمْ كافِرُونَ.

استهزا

[ویرایش]

••• نفاق، عامل استهزا كردن منافقان نسبت به مؤمنان:
وَ إِذا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قالُوا آمَنَّا وَ إِذا خَلَوْا إِلى‌ شَياطِينِهِمْ قالُوا إِنَّا مَعَكُمْ إِنَّما نَحْنُ مُسْتَهْزِؤُنَ.

••• نفاق، عامل استهزای خدا و آيات او و پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله از سوى منافقان:
يَحْذَرُ الْمُنافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبِّئُهُمْ بِما فِي قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا .... قُلْ أَ بِاللَّهِ وَ آياتِهِ وَ رَسُولِهِ كُنْتُمْ تَسْتَهْزِؤُنَ.

افساد

[ویرایش]

رجوع شود به مقاله فسادگری منافقان‌ (قرآن)

انحطاط

[ویرایش]

نفاق، عامل انحطاط و سقوط هویّت و شخصیّت انسانى:
فَما لَكُمْ فِي الْمُنافِقِينَ فِئَتَيْنِ وَ اللَّهُ أَرْكَسَهُمْ بِما كَسَبُوا ... «ركس» به معناى وارونه شدن، و «اركس» به معناى سقوط به سر است.

بخل

[ویرایش]

••• بخل‌ورزی، از آثار نفاق:
الْمُنافِقُونَ وَ الْمُنافِقاتُ‌ ... وَ يَقْبِضُونَ أَيْدِيَهُمْ‌ ....

••• بخل بعضى منافقان از انفاق، به رغم برخوردارى از مال و تعهد قبلى خويش با خدا:
يا أَيُّهَا النَّبِيُّ جاهِدِ الْكُفَّارَ وَ الْمُنافِقِينَ‌ ... يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ ما قالُوا وَ لَقَدْ قالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَ كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلامِهِمْ وَ هَمُّوا بِما لَمْ يَنالُوا وَ ما نَقَمُوا إِلَّا أَنْ أَغْناهُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ مِنْ فَضْلِهِ فَإِنْ يَتُوبُوا يَكُ خَيْراً لَهُمْ وَ إِنْ يَتَوَلَّوْا يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ عَذاباً أَلِيماً فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ ما لَهُمْ فِي الْأَرْضِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لا نَصِيرٍ وَ مِنْهُمْ مَنْ عاهَدَ اللَّهَ لَئِنْ آتانا مِنْ فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَ‌ ... فَلَمَّا آتاهُمْ مِنْ فَضْلِهِ بَخِلُوا بِهِ‌ ....

••• بخل‌ورزى منافقان مدینه، در اجراى امر خير:
قَدْ يَعْلَمُ اللَّهُ الْمُعَوِّقِينَ مِنْكُمْ وَ الْقائِلِينَ لِإِخْوانِهِمْ هَلُمَّ إِلَيْنا .... أَشِحَّةً عَلَى الْخَيْرِ ....

••• بخل‌ورزى منافقان، سبب شركت نكردن آنان در جهاد:
قَدْ يَعْلَمُ اللَّهُ الْمُعَوِّقِينَ مِنْكُمْ وَ الْقائِلِينَ لِإِخْوانِهِمْ هَلُمَّ إِلَيْنا وَ لا يَأْتُونَ الْبَأْسَ إِلَّا قَلِيلًا أَشِحَّةً عَلَيْكُمْ فَإِذا جاءَ الْخَوْفُ رَأَيْتَهُمْ يَنْظُرُونَ إِلَيْكَ تَدُورُ أَعْيُنُهُمْ كَالَّذِي يُغْشى‌ عَلَيْهِ مِنَ الْمَوْتِ فَإِذا ذَهَبَ الْخَوْفُ سَلَقُوكُمْ بِأَلْسِنَةٍ حِدادٍ أَشِحَّةً عَلَى الْخَيْرِ أُولئِكَ لَمْ يُؤْمِنُوا فَأَحْبَطَ اللَّهُ أَعْمالَهُمْ وَ كانَ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيراً.

••• بخل‌ورزى منافقان از پرداخت زکات، مايه قرار گرفتن در زمره فاسقان:
۱. وَ مِنْهُمْ مَنْ عاهَدَ اللَّهَ لَئِنْ آتانا مِنْ فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَّ وَ لَنَكُونَنَّ مِنَ الصَّالِحِينَ‌ فَلَمَّا آتاهُمْ مِنْ فَضْلِهِ بَخِلُوا بِهِ وَ تَوَلَّوْا وَ هُمْ مُعْرِضُونَ‌ اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ.
۲. فَوَيْلٌ لِلْمُصَلِّينَ‌ الَّذِينَ هُمْ عَنْ صَلاتِهِمْ ساهُونَ‌ الَّذِينَ هُمْ يُراؤُنَ‌ وَ يَمْنَعُونَ الْماعُونَ. برخى مفسران گفته‌اند: مورد آيه منافقان‌اند و مقصود از «يمنعون الماعون» پرداخت نكردن زكات است.

بطلان ذكر

[ویرایش]

باطل بودن اذکار منافقان، به دليل ناخالصى آن:
إِنَّ الْمُنافِقِينَ يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ وَ إِذا قامُوا إِلَى الصَّلاةِ قامُوا كُسالى‌ يُراؤُنَ النَّاسَ وَ لا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا . قليل قلمداد شدن ذكر خدا از سوى منافقان به دليل ناخالصى آن است.

پليدى

[ویرایش]

رجوع شود به مقاله پلیدی منافقان‌ (قرآن)

تحيّر

[ویرایش]

••• نفاق، موجب تحیّر و سرگردانی منافقان:
۱. وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنِينَ‌ اللَّهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ وَ يَمُدُّهُمْ فِي طُغْيانِهِمْ يَعْمَهُونَ.
۲. إِنَّ الْمُنافِقِينَ‌ ... مُذَبْذَبِينَ بَيْنَ ذلِكَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا.

••• حیرت و سرگردانى منافقان، درباره وحدانیّت خدا و آخرت:
إِنَّما يَسْتَأْذِنُكَ الَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ارْتابَتْ قُلُوبُهُمْ فَهُمْ فِي رَيْبِهِمْ يَتَرَدَّدُونَ‌ . جمله «فهم فى ريبهم يتردّدون» به معناى تحيّر منافقان در شك خويش است.

ترك جهاد

[ویرایش]

••• سرباز زدن از حضور در صحنه پيكار با دشمنان دین و دفاع از کیان اسلام، از نشانه‌هاى نفاق:
۱. وَ لِيَعْلَمَ الَّذِينَ نافَقُوا وَ قِيلَ لَهُمْ تَعالَوْا قاتِلُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ أَوِ ادْفَعُوا قالُوا لَوْ نَعْلَمُ قِتالًا لَاتَّبَعْناكُمْ‌ ....
۲. فَإِنْ رَجَعَكَ اللَّهُ إِلى‌ طائِفَةٍ مِنْهُمْ فَاسْتَأْذَنُوكَ لِلْخُرُوجِ فَقُلْ لَنْ تَخْرُجُوا مَعِيَ أَبَداً وَ لَنْ تُقاتِلُوا مَعِيَ عَدُوًّا إِنَّكُمْ رَضِيتُمْ بِالْقُعُودِ أَوَّلَ مَرَّةٍ فَاقْعُدُوا مَعَ الْخالِفِينَ. مقصود از «طائفة منهم» منافقان است.
۳. وَ إِذا أُنْزِلَتْ سُورَةٌ أَنْ آمِنُوا بِاللَّهِ وَ جاهِدُوا مَعَ رَسُولِهِ اسْتَأْذَنَكَ أُولُوا الطَّوْلِ مِنْهُمْ وَ قالُوا ذَرْنا نَكُنْ مَعَ الْقاعِدِينَ‌ . مقصود از «اولوا الطول» منافقان است.
۴. لا تَجْعَلُوا دُعاءَ الرَّسُولِ بَيْنَكُمْ كَدُعاءِ بَعْضِكُمْ بَعْضاً قَدْ يَعْلَمُ اللَّهُ الَّذِينَ يَتَسَلَّلُونَ مِنْكُمْ لِواذاً فَلْيَحْذَرِ الَّذِينَ يُخالِفُونَ عَنْ أَمْرِهِ أَنْ تُصِيبَهُمْ فِتْنَةٌ أَوْ يُصِيبَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ‌ . «تسلل» خروج مخفيانه است و مراد اين است كه منافقان در مجلس رسول خدا صلى‌الله‌عليه‌وآله حاضر مى‌شدند و وقتى سخن از جهاد مى‌شد مخفيانه خارج مى‌شدند.
۵. قَدْ يَعْلَمُ اللَّهُ الْمُعَوِّقِينَ مِنْكُمْ وَ الْقائِلِينَ لِإِخْوانِهِمْ هَلُمَّ إِلَيْنا وَ لا يَأْتُونَ الْبَأْسَ إِلَّا قَلِيلًا أَشِحَّةً عَلَيْكُمْ فَإِذا جاءَ الْخَوْفُ رَأَيْتَهُمْ يَنْظُرُونَ إِلَيْكَ تَدُورُ أَعْيُنُهُمْ‌ كَالَّذِي يُغْشى‌ عَلَيْهِ مِنَ الْمَوْتِ فَإِذا ذَهَبَ الْخَوْفُ سَلَقُوكُمْ بِأَلْسِنَةٍ حِدادٍ أَشِحَّةً عَلَى الْخَيْرِ أُولئِكَ لَمْ يُؤْمِنُوا فَأَحْبَطَ اللَّهُ أَعْمالَهُمْ وَ كانَ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسِيراً.
۶. وَ يَقُولُ الَّذِينَ آمَنُوا لَوْ لا نُزِّلَتْ سُورَةٌ فَإِذا أُنْزِلَتْ سُورَةٌ مُحْكَمَةٌ وَ ذُكِرَ فِيهَا الْقِتالُ رَأَيْتَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ يَنْظُرُونَ إِلَيْكَ نَظَرَ الْمَغْشِيِّ عَلَيْهِ مِنَ الْمَوْتِ فَأَوْلى‌ لَهُمْ.
۷. أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوانِهِمُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتابِ لَئِنْ أُخْرِجْتُمْ لَنَخْرُجَنَّ مَعَكُمْ وَ لا نُطِيعُ فِيكُمْ أَحَداً أَبَداً وَ إِنْ قُوتِلْتُمْ لَنَنْصُرَنَّكُمْ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ‌ لَئِنْ أُخْرِجُوا لا يَخْرُجُونَ مَعَهُمْ وَ لَئِنْ قُوتِلُوا لا يَنْصُرُونَهُمْ وَ لَئِنْ نَصَرُوهُمْ لَيُوَلُّنَّ الْأَدْبارَ ثُمَّ لا يُنْصَرُونَ.

••• تخلّف از جهاد و دور ماندن از مصيبتهاى آن، نعمتى الهى، در بينش و پندار منافقان:
وَ إِنَّ مِنْكُمْ لَمَنْ لَيُبَطِّئَنَّ فَإِنْ أَصابَتْكُمْ مُصِيبَةٌ قالَ قَدْ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيَّ إِذْ لَمْ أَكُنْ مَعَهُمْ شَهِيداً.

توجيه‌گرى‌

[ویرایش]

توجیه خلافكاريها بر مبناى دروغ، نمودى از روحيّه نفاق در آدمى:
وَ إِذا قِيلَ لَهُمْ تَعالَوْا إِلى‌ ما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ إِلَى الرَّسُولِ رَأَيْتَ الْمُنافِقِينَ يَصُدُّونَ عَنْكَ صُدُوداً فَكَيْفَ إِذا أَصابَتْهُمْ مُصِيبَةٌ بِما قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ ثُمَّ جاؤُكَ يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ إِنْ أَرَدْنا إِلَّا إِحْساناً وَ تَوْفِيقاً.

حبط عمل‌

[ویرایش]

نفاق، از عوامل حبط عمل:
وَعَدَ اللَّهُ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ‌ .... أُولئِكَ حَبِطَتْ أَعْمالُهُمْ فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ ....

حق‌ناپذيرى‌

[ویرایش]

نفاق، مايه حق‌ناپذیری آدمى:
وَ ما جَعَلْنا أَصْحابَ النَّارِ إِلَّا مَلائِكَةً وَ ما جَعَلْنا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِلَّذِينَ كَفَرُوا لِيَسْتَيْقِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ يَزْدادَ الَّذِينَ آمَنُوا إِيماناً وَ لا يَرْتابَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ لِيَقُولَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَ الْكافِرُونَ ما ذا أَرادَ اللَّهُ بِهذا مَثَلًا كَذلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ مَنْ يَشاءُ وَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ وَ ما يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَ وَ ما هِيَ إِلَّا ذِكْرى‌ لِلْبَشَرِ.

خسران‌

[ویرایش]

نفاق، عامل خسارت انسانها:
وَ مِنَ النَّاسِ مَنْ يَقُولُ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالْيَوْمِ الْآخِرِ وَ ما هُمْ بِمُؤْمِنِينَ‌ أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى‌ فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ وَ ما كانُوا مُهْتَدِينَ.

ردّ داورى محمّد صلى‌الله‌عليه‌وآله

[ویرایش]

رويگردانى از داوری پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله، حاصل نفاق و دورویی:
۱. أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يَزْعُمُونَ أَنَّهُمْ آمَنُوا بِما أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَ ما أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ يُرِيدُونَ أَنْ يَتَحاكَمُوا إِلَى الطَّاغُوتِ وَ قَدْ أُمِرُوا أَنْ يَكْفُرُوا بِهِ وَ يُرِيدُ الشَّيْطانُ أَنْ يُضِلَّهُمْ ضَلالًا بَعِيداً وَ إِذا قِيلَ لَهُمْ تَعالَوْا إِلى‌ ما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ إِلَى الرَّسُولِ رَأَيْتَ الْمُنافِقِينَ يَصُدُّونَ عَنْكَ صُدُوداً.
۲. وَ يَقُولُونَ آمَنَّا بِاللَّهِ وَ بِالرَّسُولِ وَ أَطَعْنا ثُمَّ يَتَوَلَّى فَرِيقٌ مِنْهُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ وَ ما أُولئِكَ بِالْمُؤْمِنِينَ‌ وَ إِذا دُعُوا إِلَى اللَّهِ وَ رَسُولِهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ إِذا فَرِيقٌ مِنْهُمْ مُعْرِضُونَ.

سوء ظن

[ویرایش]

••• بدگمانی به خدا، از صفات منافقان:
وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ الظَّانِّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوْءِ ....

••• صلح حدیبیه، پاسخى قاطع به بدگمانى منافقان، درباره موفقيتهاى اسلام:
إِنَّا فَتَحْنا لَكَ فَتْحاً مُبِيناً لِيَغْفِرَ لَكَ اللَّهُ ما تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَ ما تَأَخَّرَ وَ يُتِمَّ نِعْمَتَهُ عَلَيْكَ وَ يَهْدِيَكَ صِراطاً مُسْتَقِيماً وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ الظَّانِّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوْءِ عَلَيْهِمْ دائِرَةُ السَّوْءِ وَ غَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ وَ لَعَنَهُمْ وَ أَعَدَّ لَهُمْ جَهَنَّمَ وَ ساءَتْ مَصِيراً. بنا بر قولى، مقصود از «فتحاً مبيناً» صلح حديبيّه است كه مقدّمه فتح مکّه شد.

••• همسويى و هم فكرى منافقان با مشرکان، در سوءظن به خدا:
وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ الظَّانِّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوْءِ ....

••• گمان بد منافقان به خدا، باعث گرفتارى آنان به گردابهاى بد زمانه:
ويُعَذّبَ المُنفِقينَ والمُنفِقتِ والمُشرِكينَ والمُشرِكتِ الظّانّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوءِ عَلَيهِم دارَةُ السَّوءِ وغَضِبَ اللَّهُ عَلَيهِم ولَعَنَهُم واعَدَّ لَهُم جَهَنَّمَ وساءَت مَصيرا.

••• بدگمانی منافقان به خدا، عامل گرفتارى آنان به خشم و غضب الهی:
ويُعَذّبَ المُنفِقينَ والمُنفِقتِ والمُشرِكينَ والمُشرِكتِ الظّانّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوءِ عَلَيهِم دارَةُ السَّوءِ وغَضِبَ اللَّهُ عَلَيهِم ولَعَنَهُم واعَدَّ لَهُم جَهَنَّمَ وساءَت مَصيرا.

••• فرجام شوم، كيفر سوء ظن منافقان به خدا:
ويُعَذّبَ المُنفِقينَ والمُنفِقتِ والمُشرِكينَ والمُشرِكتِ الظّانّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوءِ عَلَيهِم دارَةُ السَّوءِ وغَضِبَ اللَّهُ عَلَيهِم ولَعَنَهُم واعَدَّ لَهُم جَهَنَّمَ وساءَت مَصيرا.

••• گرفتارى منافقان به لعنت الهی، پيامد سوء ظن آنان به خدا:
ويُعَذّبَ المُنفِقينَ والمُنفِقتِ والمُشرِكينَ والمُشرِكتِ الظّانّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوءِ عَلَيهِم دارَةُ السَّوءِ وغَضِبَ اللَّهُ عَلَيهِم ولَعَنَهُم واعَدَّ لَهُم جَهَنَّمَ وساءَت مَصيرا.

••• گرفتارى منافقان به جهنّم، كيفر بدگمانى آنان به خدا:
ويُعَذّبَ المُنفِقينَ والمُنفِقتِ والمُشرِكينَ والمُشرِكتِ الظّانّينَ بِاللَّهِ ظَنَّ السَّوءِ عَلَيهِم دارَةُ السَّوءِ وغَضِبَ اللَّهُ عَلَيهِم ولَعَنَهُم واعَدَّ لَهُم جَهَنَّمَ وساءَت مَصيرا.

ضلالت‌

[ویرایش]

نفاق و دورويى، مايه تعلّق اراده الهی بر گمراهی منافقان:
۱. فَما لَكُمْ فِي الْمُنافِقِينَ فِئَتَيْنِ وَ اللَّهُ أَرْكَسَهُمْ بِما كَسَبُوا أَ تُرِيدُونَ أَنْ تَهْدُوا مَنْ أَضَلَّ اللَّهُ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا.
۲. إِنَّ الْمُنافِقِينَ يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ وَ إِذا قامُوا إِلَى الصَّلاةِ قامُوا كُسالى‌ يُراؤُنَ النَّاسَ وَ لا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا مُذَبْذَبِينَ بَيْنَ ذلِكَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا.

عدم شناسايى منافقان‌

[ویرایش]

نفاق و دورويى منافقان، موجب ناشناخته ماندن برخى آنان نزد محمّد صلی‌الله‌علیه‌وآله و ديگران:
وَ مِمَّنْ حَوْلَكُمْ مِنَ الْأَعْرابِ مُنافِقُونَ وَ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ مَرَدُوا عَلَى النِّفاقِ لا تَعْلَمُهُمْ نَحْنُ نَعْلَمُهُمْ سَنُعَذِّبُهُمْ مَرَّتَيْنِ ثُمَّ يُرَدُّونَ إِلى‌ عَذابٍ عَظِيمٍ.

قطع رحم‌

[ویرایش]

قطع رحم و رابطه خویشاوندی، ثمره نفاق و بیمار دلی منافقان:
... رَأَيْتَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ‌ ... فَهَلْ عَسَيْتُمْ إِنْ تَوَلَّيْتُمْ أَنْ تُفْسِدُوا فِي الْأَرْضِ وَ تُقَطِّعُوا أَرْحامَكُمْ.

كفر

[ویرایش]

رجوع شود به مقاله کفر منافقان (قرآن)

كمى ياد خدا

[ویرایش]

كمى یاد خدا، از مظاهر نفاق و دو رويى منافقان:
إِنَّ الْمُنافِقِينَ يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ وَ إِذا قامُوا إِلَى الصَّلاةِ قامُوا كُسالى‌ يُراؤُنَ النَّاسَ وَ لا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا . بنابر اينكه مراد از «قليلًا» كم و ناچيز بودن اذكار منافقان باشد.

مانع تطهير قلب‌

[ویرایش]

نفاق، مانع تطهیر قلوب انسانها:
يا أَيُّهَا الرَّسُولُ لا يَحْزُنْكَ الَّذِينَ يُسارِعُونَ فِي الْكُفْرِ مِنَ الَّذِينَ قالُوا آمَنَّا بِأَفْواهِهِمْ وَ لَمْ تُؤْمِنْ قُلُوبُهُمْ‌ ... أُولئِكَ الَّذِينَ لَمْ يُرِدِ اللَّهُ أَنْ يُطَهِّرَ قُلُوبَهُمْ‌ ....

مانع توكّل‌

[ویرایش]

نفاق و بيماردلى، مانع توکّل به خداوند:
إِذْ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ غَرَّ هؤُلاءِ دِينُهُمْ وَ مَنْ يَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ.

مانع ذكر خدا

[ویرایش]

نفاق مانع آدمى از ذکر خالصانه خدا:
إِنَّ الْمُنافِقِينَ يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ وَ إِذا قامُوا إِلَى الصَّلاةِ قامُوا كُسالى‌ يُراؤُنَ النَّاسَ وَ لا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا.

مانع شناخت‌

[ویرایش]

نفاق و بیمار دلی، از موانع شناخت:
۱. يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ الَّذِينَ آمَنُوا وَ ما يَخْدَعُونَ إِلَّا أَنْفُسَهُمْ وَ ما يَشْعُرُونَ‌ أَلا إِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُونَ وَ لكِنْ لا يَشْعُرُونَ‌ وَ إِذا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قالُوا آمَنَّا وَ إِذا خَلَوْا إِلى‌ شَياطِينِهِمْ قالُوا إِنَّا مَعَكُمْ إِنَّما نَحْنُ مُسْتَهْزِؤُنَ‌ أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى‌ فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ وَ ما كانُوا مُهْتَدِينَ‌ صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لا يَرْجِعُونَ.
۲. وَ ما جَعَلْنا أَصْحابَ النَّارِ إِلَّا مَلائِكَةً وَ ما جَعَلْنا عِدَّتَهُمْ إِلَّا فِتْنَةً لِلَّذِينَ كَفَرُوا لِيَسْتَيْقِنَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ يَزْدادَ الَّذِينَ آمَنُوا إِيماناً وَ لا يَرْتابَ الَّذِينَ أُوتُوا الْكِتابَ وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ لِيَقُولَ الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَ الْكافِرُونَ ما ذا أَرادَ اللَّهُ بِهذا مَثَلًا كَذلِكَ يُضِلُّ اللَّهُ مَنْ يَشاءُ وَ يَهْدِي مَنْ يَشاءُ وَ ما يَعْلَمُ جُنُودَ رَبِّكَ إِلَّا هُوَ وَ ما هِيَ إِلَّا ذِكْرى‌ لِلْبَشَرِ.

مانع قبولى انفاق‌

[ویرایش]

نفاق، مانع قبولى انفاقات منافقان از سوى خداوند:
وَ ما مَنَعَهُمْ أَنْ تُقْبَلَ مِنْهُمْ نَفَقاتُهُمْ إِلَّا أَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ بِرَسُولِهِ وَ لا يَأْتُونَ الصَّلاةَ إِلَّا وَ هُمْ كُسالى‌ وَ لا يُنْفِقُونَ إِلَّا وَ هُمْ كارِهُونَ. مورد آيه منافقان است.

محروميّت از امداد

[ویرایش]

نفاق، عامل محروميّت منافقان از امداد الهی:
۱. إِنَّ الْمُنافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ وَ لَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِيراً.
۲. يا أَيُّهَا النَّبِيُّ جاهِدِ الْكُفَّارَ وَ الْمُنافِقِينَ وَ اغْلُظْ عَلَيْهِمْ وَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِيرُ يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ ما قالُوا وَ لَقَدْ قالُوا كَلِمَةَ الْكُفْرِ وَ كَفَرُوا بَعْدَ إِسْلامِهِمْ وَ هَمُّوا بِما لَمْ يَنالُوا وَ ما نَقَمُوا إِلَّا أَنْ أَغْناهُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ مِنْ فَضْلِهِ فَإِنْ يَتُوبُوا يَكُ خَيْراً لَهُمْ وَ إِنْ يَتَوَلَّوْا يُعَذِّبْهُمُ اللَّهُ عَذاباً أَلِيماً فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ ما لَهُمْ فِي الْأَرْضِ مِنْ وَلِيٍّ وَ لا نَصِيرٍ.

محروميّت از پاداش‌

[ویرایش]

نفاق، موجب محروميّت منافقان از پاداش الهی:
وَ لا يَحْزُنْكَ الَّذِينَ يُسارِعُونَ فِي الْكُفْرِ إِنَّهُمْ لَنْ يَضُرُّوا اللَّهَ شَيْئاً يُرِيدُ اللَّهُ أَلَّا يَجْعَلَ لَهُمْ حَظًّا فِي الْآخِرَةِ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ‌. مورد آيه منافقان است.

محروميّت از دعاى پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله

[ویرایش]

نفاق، عامل محروميّت منافقان از فيض دعاى پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله و مؤمنان:
وَ لا تُصَلِّ عَلى‌ أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى‌ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ. مقصود از «و لا تقم على قبره» منع از حضور بر قبر منافقان، جهت دعا براى آنان است.

محروميّت از رحمت‌

[ویرایش]

نفاق، مايه محروميّت از رحمت الهی:
لِيَجْزِيَ اللَّهُ الصَّادِقِينَ بِصِدْقِهِمْ وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ إِنْ شاءَ أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ إِنَّ اللَّهَ كانَ غَفُوراً رَحِيماً .آيه دلالت مى‌كند كه منافقان در صورت ترك توبه، از رحمت الهى محروم خواهند بود.
لِيُعَذِّبَ اللَّهُ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ وَ يَتُوبَ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ وَ كانَ اللَّهُ غَفُوراً رَحِيماً.
يَوْمَ يَقُولُ الْمُنافِقُونَ وَ الْمُنافِقاتُ لِلَّذِينَ آمَنُوا انْظُرُونا نَقْتَبِسْ مِنْ نُورِكُمْ قِيلَ ارْجِعُوا وَراءَكُمْ فَالْتَمِسُوا نُوراً فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ لَهُ بابٌ باطِنُهُ فِيهِ الرَّحْمَةُ وَ ظاهِرُهُ مِنْ قِبَلِهِ الْعَذابُ.

محروميّت از رضاى خدا

[ویرایش]

نفاق، مانع جلب رضای خدا:
يَحْلِفُونَ بِاللَّهِ لَكُمْ لِيُرْضُوكُمْ وَ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ أَحَقُّ أَنْ يُرْضُوهُ إِنْ كانُوا مُؤْمِنِينَ‌ يَحْذَرُ الْمُنافِقُونَ أَنْ تُنَزَّلَ عَلَيْهِمْ سُورَةٌ تُنَبِّئُهُمْ بِما فِي قُلُوبِهِمْ قُلِ اسْتَهْزِؤُا إِنَّ اللَّهَ مُخْرِجٌ ما تَحْذَرُونَ.
يَحْلِفُونَ لَكُمْ لِتَرْضَوْا عَنْهُمْ فَإِنْ تَرْضَوْا عَنْهُمْ فَإِنَ‌ اللَّهَ لا يَرْضى‌ عَنِ الْقَوْمِ الْفاسِقِينَ‌. آيه مذكور در سياق آيات مربوط به منافقان است.

محروميّت از شفاعت‌

[ویرایش]

نفاق، مايه محروميّت منافقان، از هرگونه شفاعتی در قیامت:
إِنَّ الْمُنافِقِينَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنَ النَّارِ وَ لَنْ تَجِدَ لَهُمْ نَصِيراً . جمله «ولن تجد لهم نصيرا» شامل نداشتن شفیع نيز مى‌شود.

محروميّت از مغفرت‌

[ویرایش]

نفاق، عامل محروميّت منافقان از مغفرت الهی:
فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فِي قُلُوبِهِمْ‌ ... اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ.
إِذا جاءَكَ الْمُنافِقُونَ قالُوا نَشْهَدُ إِنَّكَ لَرَسُولُ اللَّهِ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ أَمْ لَمْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ لَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ.

محروميت از نماز پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله

[ویرایش]

نفاق، مايه محروميت منافقان از اقامه نماز بر جنازه آنان از سوى پيامبر صلى‌الله‌عليه‌وآله:
وَ لا تُصَلِّ عَلى‌ أَحَدٍ مِنْهُمْ ماتَ أَبَداً وَ لا تَقُمْ عَلى‌ قَبْرِهِ إِنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ ماتُوا وَ هُمْ فاسِقُونَ.

محروميّت از هدايت‌

[ویرایش]

نفاق، موجب محروم شدن منافقان از هدایت الهی:
۱. وَ إِذا لَقُوا الَّذِينَ آمَنُوا قالُوا آمَنَّا وَ إِذا خَلَوْا إِلى‌ شَياطِينِهِمْ قالُوا إِنَّا مَعَكُمْ إِنَّما نَحْنُ مُسْتَهْزِؤُنَ‌ أُولئِكَ الَّذِينَ اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى‌ فَما رَبِحَتْ تِجارَتُهُمْ وَ ما كانُوا مُهْتَدِينَ.
۲. فَما لَكُمْ فِي الْمُنافِقِينَ فِئَتَيْنِ وَ اللَّهُ أَرْكَسَهُمْ بِما كَسَبُوا أَ تُرِيدُونَ أَنْ تَهْدُوا مَنْ أَضَلَّ اللَّهُ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا.
۳. إِنَّ الْمُنافِقِينَ يُخادِعُونَ اللَّهَ وَ هُوَ خادِعُهُمْ وَ إِذا قامُوا إِلَى الصَّلاةِ قامُوا كُسالى‌ يُراؤُنَ النَّاسَ وَ لا يَذْكُرُونَ اللَّهَ إِلَّا قَلِيلًا مُذَبْذَبِينَ بَيْنَ ذلِكَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ لا إِلى‌ هؤُلاءِ وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ سَبِيلًا.
۴. اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لا تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كَفَرُوا بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ اللَّهُ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ.
۵. إِذا جاءَكَ الْمُنافِقُونَ قالُوا نَشْهَدُ إِنَّكَ لَرَسُولُ اللَّهِ وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ سَواءٌ عَلَيْهِمْ أَسْتَغْفَرْتَ لَهُمْ أَمْ لَمْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ لَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ إِنَّ اللَّهَ لا يَهْدِي الْقَوْمَ الْفاسِقِينَ.

مكر

[ویرایش]

رجوع شود به مقاله مکر منافقان (قرآن)

ممانعت از راه خدا

[ویرایش]

تلاش منافقان، براى ممانعت مردم، از گرويدن به راه خدا:
۱. اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....
۲. ... وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

••• استفاده منافقان از ظاهرى فريبنده و زيبا، براى بازداشتن مردم از راه خدا:
... وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ ... فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ... ذلِكَ بِأَنَّهُمْ‌ ... وَ إِذا رَأَيْتَهُمْ تُعْجِبُكَ أَجْسامُهُمْ‌ ....

••• استفاده منافقان، از زبانى شيوا و كلامى جذّاب، براى بازداشتن مردم، از راه خدا:
... وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ ... فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ... ذلِكَ بِأَنَّهُمْ‌ ... وَ إِنْ يَقُولُوا تَسْمَعْ لِقَوْلِهِمْ‌ ....

••• سرزنش عمل زشت منافقان، در بازداشتن مردم از راه خدا:
... وَ اللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّكَ لَرَسُولُهُ وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ ... فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ إِنَّهُمْ ساءَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ.

••• استفاده منافقان، از دروغ، براى بازداشتن مردم، از راه خدا:
... وَ اللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّ الْمُنافِقِينَ لَكاذِبُونَ‌ اتَّخَذُوا ... فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

••• تمسّك منافقان، به سوگندهای دروغ، براى بازداشتن مردم، از راه خدا:
اتَّخَذُوا أَيْمانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ‌ ....

وابستگى‌

[ویرایش]

نفاق، مايه وابستگى سياسى به بيگانگان و عدم استقلال در عرصه‌هاى بين المللى:
بَشِّرِ الْمُنافِقِينَ بِأَنَّ لَهُمْ عَذاباً أَلِيماً الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكافِرِينَ أَوْلِياءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ أَ يَبْتَغُونَ عِنْدَهُمُ الْعِزَّةَ فَإِنَّ الْعِزَّةَ لِلَّهِ جَمِيعاً.

ولايت كافران‌

[ویرایش]

نفاق، عامل پذيرش ولایت کافران:
بَشِّرِ الْمُنافِقِينَ بِأَنَّ لَهُمْ عَذاباً أَلِيماً الَّذِينَ يَتَّخِذُونَ الْكافِرِينَ أَوْلِياءَ مِنْ دُونِ الْمُؤْمِنِينَ‌ ....

پانویس

[ویرایش]
 
۱. فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج۵، ص ۱۷۷، «نفق».    
۲. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، المفردات فی غریب القرآن، ص ۵۰۲، «نفق».    
۳. فیومی، احمد بن محمد، المصباح المنیر، ج ۱، ص ۶۱۸، «نفقت».    
۴. فرهنگ بزرگ سخن، ج ۸، ص ۷۸۸۲، «نفاق».
۵. نراقی، محمدمهدی، جامع السعادات، ج ۲، ص ۴۲۴.    
۶. آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۶۷.    
۷. توبه/سوره۹، آیه۵۴.    
۸. توبه/سوره۹، آیه۵۵.    
۹. توبه/سوره۹، آیه۸۴.    
۱۰. توبه/سوره۹، آیه۸۵.    
۱۱. توبه/سوره۹، آیه۶۴.    
۱۲. توبه/سوره۹، آیه۶۶.    
۱۳. توبه/سوره۹، آیه۷۳.    
۱۴. توبه/سوره۹، آیه۷۴.    
۱۵. توبه/سوره۹، آیه۸۰.    
۱۶. توبه/سوره۹، آیه۸۴.    
۱۷. توبه/سوره۹، آیه۸۵.    
۱۸. توبه/سوره۹، آیه۱۲۵.    
۱۹. بقره/سوره۲، آیه۱۴.    
۲۰. توبه/سوره۹، آیه۶۴.    
۲۱. توبه/سوره۹، آیه۶۵.    
۲۲. نساء/سوره۴، آیه۸۸.    
۲۳. فیومی، احمد بن محمد، المصباح المنیر، ج ۱، ص ۲۳۷، «الرکس».    
۲۴. توبه/سوره۹، آیه۶۷.    
۲۵. توبه/سوره۹، آیات۷۳-۷۶.    
۲۶. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۸.    
۲۷. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۹.    
۲۸. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۸.    
۲۹. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۹.    
۳۰. توبه/سوره۹، آیه۷۵.    
۳۱. توبه/سوره۹، آیه۷۶.    
۳۲. توبه/سوره۹، آیه۸۰.    
۳۳. ماعون/سوره۱۰۷، آیات۴-۷.    
۳۴. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۱۰، ص ۸۳۴.    
۳۵. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۳۶. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۳، ص ۱۹۸.    
۳۷. بقره/سوره۲، آیه۸.    
۳۸. بقره/سوره۲، آیه۱۵.    
۳۹. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۴۰. نساء/سوره۴، آیه۱۴۳.    
۴۱. توبه/سوره۹، آیه۴۵.    
۴۲. طبری، محمد بن جریر، جامع البیان، ج۱۴، ص ۲۷۵.    
۴۳. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۵۳.    
۴۴. آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۶۷.    
۴۵. توبه/سوره۹، آیه۸۳.    
۴۶. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۸۶.    
۴۷. توبه/سوره۹، آیه۸۶.    
۴۸. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۸۹.    
۴۹. نور/سوره۲۴، آیه۶۳.    
۵۰. طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، ج ۷، ص ۴۶۶.    
۵۱. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۷، ص ۲۴۷.    
۵۲. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۷، ص ۲۴۹.    
۵۳. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۸.    
۵۴. احزاب/سوره۳۳، آیه۱۹.    
۵۵. محمّد/سوره۴۷، آیه۲۰.    
۵۶. حشر/سوره۵۹، آیه۱۱.    
۵۷. حشر/سوره۵۹، آیه۱۲.    
۵۸. نساء/سوره۴، آیه۷۲.    
۵۹. نساء/سوره۴، آیه۶۱.    
۶۰. نساء/سوره۴، آیه۶۲.    
۶۱. توبه/سوره۹، آیه۶۸.    
۶۲. توبه/سوره۹، آیه۶۹.    
۶۳. مدّثر/سوره۷۴، آیه۳۱.    
۶۴. بقره/سوره۲، آیه۸.    
۶۵. بقره/سوره۲، آیه۱۶.    
۶۶. نساء/سوره۴، آیه۶۰.    
۶۷. نساء/سوره۴، آیه۶۱.    
۶۸. نور/سوره۲۴، آیه۴۷.    
۶۹. نور/سوره۲۴، آیه۴۸.    
۷۰. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۱. فتح/سوره۴۸، آیه۱.    
۷۲. فتح/سوره۴۸، آیه۲.    
۷۳. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۴. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۹، ص ۱۶۶.    
۷۵. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۶. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۷. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۸. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۷۹. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۸۰. فتح/سوره۴۸، آیه۶.    
۸۱. نساء/سوره۴، آیه۸۸.    
۸۲. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۸۳. نساء/سوره۴، آیه۱۴۳.    
۸۴. توبه/سوره۹، آیه۱۰۱.    
۸۵. محمّد/سوره۴۷، آیه۲۰.    
۸۶. محمّد/سوره۴۷، آیه۲۲.    
۸۷. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۸۸. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۳، ص ۱۹۸.    
۸۹. مائده/سوره۵، آیه۴۱.    
۹۰. انفال/سوره۸، آیه۴۹.    
۹۱. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۹۲. بقره/سوره۲، آیه۹.    
۹۳. بقره/سوره۲، آیه۱۲.    
۹۴. بقره/سوره۲، آیه۱۴.    
۹۵. بقره/سوره۲، آیه۱۶.    
۹۶. بقره/سوره۲، آیه۱۸.    
۹۷. مدّثر/سوره۷۴، آیه۳۱.    
۹۸. توبه/سوره۹، آیه۵۴.    
۹۹. طوسی، محمد بن حسن، التبیان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۲۳۷.    
۱۰۰. نساء/سوره۴، آیه۱۴۵.    
۱۰۱. توبه/سوره۹، آیه۷۳.    
۱۰۲. توبه/سوره۹، آیه۷۴.    
۱۰۳. آل‌عمران/سوره۳، آیه۱۷۶.    
۱۰۴. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج۲، ص ۸۹۱.    
۱۰۵. زاد المسیر، ج ۱، ص ۳۵۰.    
۱۰۶. توبه/سوره۹، آیه۸۴.    
۱۰۷. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۸۷.    
۱۰۸. احزاب/سوره۳۳، آیه۲۴.    
۱۰۹. احزاب/سوره۳۳، آیه۷۳.    
۱۱۰. حدید/سوره۵۷، آیه۱۳.    
۱۱۱. توبه/سوره۹، آیه۶۲.    
۱۱۲. توبه/سوره۹، آیه۶۴.    
۱۱۳. توبه/سوره۹، آیه۹۶.    
۱۱۴. ر. ک:زاد المسیر فی علم التفسیر، ج ۲، ص ۲۸۹-۲۹۰.    
۱۱۵. نساء/سوره۴، آیه۱۴۵.    
۱۱۶. اندلسی، ابوحیان، البحر المحیط فی التفسیر، ج ۴، ص ۱۱۳.    
۱۱۷. طباطبایی، محمدحسین، المیزان فی تفسیر القرآن، ج ۵، ص ۱۱۸.    
۱۱۸. توبه/سوره۹، آیه۷۷.    
۱۱۹. توبه/سوره۹، آیه۸۰.    
۱۲۰. منافقون/سوره۶۳، آیه۱.    
۱۲۱. منافقون/سوره۶۳، آیه۶.    
۱۲۲. توبه/سوره۹، آیه۸۴.    
۱۲۳. بقره/سوره۲، آیه۱۴.    
۱۲۴. بقره/سوره۲، آیه۱۶.    
۱۲۵. نساء/سوره۴، آیه۸۸.    
۱۲۶. نساء/سوره۴، آیه۱۴۲.    
۱۲۷. نساء/سوره۴، آیه۱۴۳.    
۱۲۸. توبه/سوره۹، آیه۸۰.    
۱۲۹. منافقون/سوره۶۳، آیه۱.    
۱۳۰. منافقون/سوره۶۳، آیه۶.    
۱۳۱. مجادله/سوره۵۸، آیه۱۶.    
۱۳۲. منافقون/سوره۶۳، آیه۱.    
۱۳۳. منافقون/سوره۶۳، آیه۲.    
۱۳۴. منافقون/سوره۶۳، آیات۱-۴.    
۱۳۵. منافقون/سوره۶۳، آیات۱-۴.    
۱۳۶. منافقون/سوره۶۳، آیه۱.    
۱۳۷. منافقون/سوره۶۳، آیه۲.    
۱۳۸. منافقون/سوره۶۳، آیه۱.    
۱۳۹. منافقون/سوره۶۳، آیه۲.    
۱۴۰. منافقون/سوره۶۳، آیه۲.    
۱۴۱. نساء/سوره۴، آیه۱۳۸.    
۱۴۲. نساء/سوره۴، آیه۱۳۹.    
۱۴۳. نساء/سوره۴، آیه۱۳۸.    
۱۴۴. نساء/سوره۴، آیه۱۳۹.    


منبع

[ویرایش]

مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۳۱، ص۴۹، برگرفته از مقاله «آثار نفاق».    


رده‌های این صفحه : موضوعات قرآنی | نفاق




جعبه ابزار