آل مهنا

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



آل مهنا از اشراف حسینی خاندانی از سادات حسینی حاکم بر مدینه منوره در قرن چهارم بودند.


پیشینه

[ویرایش]

آنان فرزندان ابو عماره حمزه مشهور به مهنا اکبر بن داود بن احمد بن قاسم از نسل امام سجاد (علیه‌السّلام) به سال ۴۰۱ق هستند.

حکمرانی آل‌مهنا

[ویرایش]

داود بن قاسم خود را به فاطمیان نزدیک کرد و با حمایت آنان حکومت مدینه را به دست آورد. پس از حکمرانی کوتاه مدت وی در حدود یک سال، فرزندانش هانی (سلیمان) و مهنا (حمزه) به حکمرانی آن شهر رسیدند.
[۳] عبدالغنی، عارف، تاریخ امراء المدینه، ص۲۳۴.
پس از حمزه، پسرش شهاب الدین حسین حدود ۴۰ سال از ۴۲۸ تا ۴۶۹ق. حکمران مدینه بود. در سال ۴۶۹ق. حسین بن مهنا به سبب بستن مالیات بر زائران مرقد نبوی، با قیام محیط علوی روبه‌رو شد و از مدینه گریخت. پس از مدتی کوتاه، دیگر بار فرزندان مهنا حکمرانی مدینه را در دست گرفتند.
[۶] بدر، عبدالباسط، التاریخ الشامل، ج۲، ص۱۶۶-۱۶۷.
برخی حسین بن مهنا را نخستین حکمران مدینه از اشراف حسینی دانسته‌اند. مهنا الاعرج(م. ۵۵۸ق.) فرزند او نیز حکمرانی مدینه را در دست داشته است. در دوره حکمرانی آل مهنا، ابوالفتح (م. ۴۳۰ق.) از اشراف حسنی مکه به فرمان الحاکم بالله فاطمی با چیرگی بر آنان به سال ۳۹۰ق. مدتی حکمرانی مدینه را در دست داشتکه جزئیات آن روشن نیست.

زیرشاخه‌های آل مهنا

[ویرایش]

آل سبیع، آل جماز (جمامزه)، آل عطیه، آل طفیل، آل زیان و آل نعیر از زیرشاخه‌های آل مهنا هستند که با هویتی متمایز از آل مهنا در دوره‌هایی حکمرانی مدینه را بر عهده داشتند.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. سخاوی، شمس الدین، التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۶.    
۲. سخاوی، شمس الدین، التحفة اللطیفه، ج۱، ص۲۹۷.    
۳. عبدالغنی، عارف، تاریخ امراء المدینه، ص۲۳۴.
۴. ابن عنبة، عمدة الطالب، ص۳۳۷.    
۵. ابن جوزی، المنتظم، ج۱۶، ص۱۸۰.    
۶. بدر، عبدالباسط، التاریخ الشامل، ج۲، ص۱۶۶-۱۶۷.
۷. سخاوی، شمس الدین، التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۶.    
۸. سخاوی، شمس الدین، التحفة اللطیفه، ج۱، ص۲۹۷.    
۹. سخاوی، شمس الدین، التحفة اللطیفه، ج۱، ص۵۶.    
۱۰. ابن خلدون، تاریخ ابن خلدون، ج۴، ص۱۴۰.    
۱۱. ابن تغری، یوسف، المنهل، ج۴، ص۱۹۰.    
۱۲. سخاوی، شمس الدین، تاریخ المدینه، ص۲۲۸.    
۱۳. ابن عنبة، عمدة الطالب، ص۳۳۸.    


منبع

[ویرایش]

حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، برگرفته از مقاله «اشراف حسینی».    






جعبه ابزار