آیات انفسی (علوم قرآنی)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



آیات انفسی، نشانه‌های وجود خداوند و اوصاف کمال وی در شگفتی‌های جسم و جان را می‌گویند.


تعریف

[ویرایش]

"انفس" جمع " نفس " در لغت به معنای ذات و روح است. در قرآن کریم واژه " نفس " در این دو معنا و نیز به معنای تمایلات نفسانی به کار رفته است.
"آیات انفسی" یعنی این که دستگاه‌های مختلف روح و جسم انسان هر یک نشانه‌ای بر ذات و اوصاف کمال الهی است؛ یعنی از یک سو نظام حاکم بر ساختمان حیرت انگیز مغز و حرکات منظم قلب و عروق و بافت‌ها و استخوان‌ها و انعقاد نطفه و پرورش جنین در رحم مادران و امثال آن‌ها، و از سوی دیگر، اسرار و شگفتی‌های روح انسان ، هر کدام کتابی از معرفت پروردگار و نشانه‌ای از وجود خداوند عالم ، حکیم و قدرتمند است.

در قرآن

[ویرایش]

بنابراین، آیات انفسی در قرآن کریم دربرگیرنده برهان حقانیت خداوند با توجه به شگفتی‌های جسم و جان آدمی است. این آیات در قرآن فراوانند. قرآن کریم می‌فرماید: (سنریهم آیاتنا فی الآفاق وفی انفسهم حتی یتبین لهم انه الحق اولم یکف بربک انه علی کل شیء شهید)؛ "به زودی نشانه‌های خود را در افقها(ی گوناگون) و در دلهایشان بدیشان خواهیم نمود تا برایشان روشن گردد که او خود حق است آیا کافی نیست که پروردگارت خود شاهد هر چیزی است".

مراد از آیات انفسی

[ویرایش]

مفسران عامه و خاصه در تفسیر این آیه و توجیه دو واژه " آفاق " و "انفس" سخنانی گفته‌اند که به طور اختصار به معانی آیات انفسی اشاره می‌شود:
۱. مقصود از آیات انفسی، کیفیت تکوین جنین در رحم و نحوه پدید آمدن اعضا و اندام‌های شگفت انگیز آن است.
۲. اشاره به فتح مکه است.
۳. اشاره به واقعه " شق القمر " در مکه است.
۴. به جن گ بدر اشاره دارد.
۵. مقصود، وجود خود انسان و مراحل تکوین و تکامل او از انعقاد نطفه تا مرحله ادراک و تعقل است..
[۲] منکوت، صابرغانم، لطایف البیان فی احکام وعلوم قرآن، ج۱۷، ص۴۰۴-۴۰۵.
[۳] قرشی بنابی، علی اکبر، قاموس قرآن، ج۷، ص۹۴-۹۶.
[۶] سبحانی، جعفر، منشور جاوید قرآن، ج۲، ص۱۶۱-۱۶۵.


عناوین مرتبط

[ویرایش]

آیات آفاقی.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. فصلت/سوره۴۱، آیه۵۳.    
۲. منکوت، صابرغانم، لطایف البیان فی احکام وعلوم قرآن، ج۱۷، ص۴۰۴-۴۰۵.
۳. قرشی بنابی، علی اکبر، قاموس قرآن، ج۷، ص۹۴-۹۶.
۴. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۲۰، ص۳۳۷-۳۴۰.    
۵. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۲۰، ص۳۲۹-۳۳۲.    
۶. سبحانی، جعفر، منشور جاوید قرآن، ج۲، ص۱۶۱-۱۶۵.


منبع

[ویرایش]

فرهنگ‌نامه علوم قرآنی، برگرفته از مقاله«آیات انفسی».    


رده‌های این صفحه : آیات الهی




جعبه ابزار