ابوعبدالله کعب بن مالک انصاری سلمی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ابوعبدالله کعب بن مالک انصاری سلمی
مشخصات فردی
نام کامل ابوعبدالله، کعب بن مالک بن عمرو خزرجی انصاری سلمی
کنیه ابوعبدالله
زادروز/زادگاه مدینه
محل زندگی مدینه
مهاجر/انصارانصار
نسب/قبیلهقبیله بنی‌سلمه
تاریخ‌ومکان‌درگذشتسال ۵۰ قمری در ۷۲ سالگی
مشخصات دینی
حضور در جنگ‌هاحضور در همه غزوات جز بدر و تبوک
دلیل شهرتعدم شرکت در جنگ تبوک و نزول آیه ۱۱۸ سوره توبه درباره او و دوستانش
نقش‌های‌برجستهشاعر

ابوعبدالله کعب بن مالک انصاری سلمی، از قبیله بنی‌سلمه و شاعر و صحابی پیامبر اسلام بود که به دلیل شرکت نکردن در نبرد تبوک آیه ۱۱۸ سوره توبه درباره وی نازل شد. کعب که از یاران‌ عثمان بن عفان بود، پس از ۷۲ سال زندگی‌، سرانجام به سال ۵۰ قمری درگذشت.


معرفی اجمالی

[ویرایش]

ابوعبدالله، کعب بن مالک بن عمرو خزرجی انصاری، صحابی پیامبر اسلام و از شاعرانی بود که به وسیله شعرش آزار و اذیت دشمنان را از پیامبر اکرم (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) دفع می‌کرد. کعب اسلام آورد و در عقبه و تمام جنگ‌های مسلمانان، به‌جز دو جنگ بدر و تبوک، حضور داشت.

عدم شرکت جنگ تبوک

[ویرایش]

کعب بن مالک و دو تن دیگر از شرکت در جنگ تبوک خودداری ورزیدند و بعداً نزد پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) آمدند تا از حضرتش عذر بخواهند، اما پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله) عذرشان را نپذیرفت و این آیه درباره آنان نازل گردید: «وعلی الثّلاثة الذین خلّفوا حتی اذا ضاقت علیهم الارض بما رحبت وضاقت علیهم انفسهم وظنوا ان لا ملجا من الله الاّ الیه ثم تاب علیهم لیتوبوا اِن الله هو التّواب الرحیم؛ و نیز خدا پذیرفت توبه آن سه تن را که از جنگ تخلف کرده بودند، تا آن‌گاه که زمین با همه گشادگیش بر آنها تنگ شد و در وجود خویش جایی برای خود نمی‌یافتند، و خود دانستند که جز خداوند هیچ پناهگاهی که بدان روی آورند وجود ندارد، پس خداوند توبه آنان بپذیرفت تا به او باز آیند، که توبه پذیر و مهربان است.»
این افراد عبارت بودند از: کعب بن مالک، هلال بن امیه و مرارة بن ربیعه.

وفات

[ویرایش]

کعب که از یاران‌ عثمان بن عفان بود، در اواخر عمر نابینا شد و پس از ۷۲ سال زندگی‌، سرانجام به سال ۵۰ قمری درگذشت.
[۶] حموی، ابن حجه، خزانه الادب وغایه الارب، ج۱، ص۲۰۰.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. توبه/سوره۹، آیه۱۱۸.    
۲. زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۵، ص۲۲۸.    
۳. ابن عبدالبر، یوسف‌ بن‌ عبدالله، الاستیعاب فی معرفه الاصحاب، ج۳، ص۱۳۲۳.    
۴. ابن حجر عسقلانی، احمد بن علی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۵، ص۴۵۶.    
۵. ابن هشام، عبدالملک، السیره النبویه، ج۲، ص۳۰۰.    
۶. حموی، ابن حجه، خزانه الادب وغایه الارب، ج۱، ص۲۰۰.
۷. ابن کثیر، اسماعیل بن عمر، البدایة و النهایة، ج۵، ص۲۹.    
۸. ابوالفرج اصفهانی، علی بن حسین، الاغانی، ج۱۶، ص۴۱۶.    
۹. شمس‌الدین ذهبی، محمد بن احمد، سیر اعلام النّبلاء، ج۲، ص۱۷۰.    


منبع

[ویرایش]

عبدالسلام ترمانینی، رویدادهای تاریخ اسلام، ترجمه پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ج۱، ص۱۸۸.





جعبه ابزار