احمد بن ‌عبدالعزیز بنی‌خراسان

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



احمد بن عبدالعزیز یکی از خراسانیان (بنی‌ خراسان) و از خاندان‌های حکومت‌گر در شهر تونس بود.


حکومت احمد

[ویرایش]

احمد بن عبدالعزیز زمانی قدرت را به دست گرفت که تونس فرمان‌بردار دولت صنهاجی بود. احمد پس از کسب قدرت، به مناسبات خود با دولت صنهاجی پایان داد و از راه و رسم مشایخ (که پدر و جدّش با آن حکومت کردند) عدول کرد و به شیوه ملوک و شاهان روی آورد و ستم آغاز کرد. وی عمویش، اسماعیل، را که با پدرش در اداره تونس شریک بود، کشت و پسر عمویش، ابوبکر، از بیم جان به بَنْزَرْت گریخت. احمد همچنین عده‌ای از مردم و بزرگان تونس را به مهدیه و دیگر نواحی تبعید کرد.

صلح با حاکم افریقیه

[ویرایش]

در ۵۱۰، علی‌بن یحیی‌بن تمیم‌بن مُضَر، حاکم افریقیه، شهر تونس را به محاصره درآورد و احمدبن عبدالعزیز با او صلح کرد.
[۵] ابن‌ ابی‌ دینار، المؤنس فی اخبار افریقیة و تونس، ج۱، ص۱۱۱ـ۱۱۲.
در ۵۱۴، عزیز بن منصور بن حماد، حاکم بِجایه، به تونس لشکر کشید. احمد بن عبدالعزیز به ناچار از او اطاعت کرد و در مقام خود ماند.
در سال ۵۲۲، مُطَرِّف‌بن علی‌بن حَمْدون زناتّی، از سرداران بنی‌حماد، از بجایه به افریقیه رفت و همه شهرهای آن، از جمله تونس، را تصرف کرد و احمد بن عبدالعزیز را از آن‌جا بیرون راند. احمد به همراه خانواده‌اش به بجایه رفت و بقیه عمر را همان‌جا گذراند. او که برجسته‌ترین حکمران این خاندان بود، ۲۲ سال با زیرکی و قدرت بر تونس حکمرانی کرد.
پس از احمد بن عبدالعزیز، امارت تونس به ترتیب به کرامة‌ بن منصور از بنی‌حماد، برادرش ابوالفتوح‌ بن منصور، محمد بن ابی‌الفتوح، و مَعَدّ بن منصور رسید و تا ۵۴۳ قدرت بنی خراسان از تونس برچیده شد و دوره‌ای از هرج‌ و مرج بر تونس گذشت.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. ابن‌عذاری، البیان المُغرِب فی اخبار الاندلس و المَغرِب، ج۱، ص۳۱۵.    
۲. ابن‌خلدون، تاریخ، ج۷، ص۱۶۴.    
۳. ابن‌اثیر، علی بن ابی الکرم، الکامل، ج۱۰، ص۵۲۱.    
۴. نویری، احمدبن عبدالوهاب، نهایة‌الارب فی فنون الادب، ج۲۴، ص۲۴۲، قاهره.    
۵. ابن‌ ابی‌ دینار، المؤنس فی اخبار افریقیة و تونس، ج۱، ص۱۱۱ـ۱۱۲.
۶. ابن‌عذاری، البیان المُغرِب فی اخبار الاندلس و المَغرِب، ج۱، ص۳۱۵.    
۷. ابن‌خلدون، تاریخ، ج۷، ص۱۶۴.    
۸. ابن‌عذاری، البیان المُغرِب فی اخبار الاندلس و المَغرِب، ج۱، ص۳۱۶.    
۹. ابن‌خلدون، تاریخ، ج۷، ص۱۶۴.    


منبع

[ویرایش]
دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة المعارف اسلامی، برگرفته از مقاله «بنی خراسان»، شماره۶۹۶۸.    






جعبه ابزار