باغ‌های بهشت

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



خداوند در بهشت، باغ‌های خرم و سرسبز با درختانی انبوهی خلق کرده است، که درختان سرسبز و به هم پیچیده‌ای است.


گوناگونی باغ‌های بهشت

[ویرایش]

بهشت، دارای باغ‌های گوناگون است:
... جنت تجری من تحتها الانهـر...
بشارت ده كه باغ‌هايى از بهشت براى آنهاست كه نهرها از زير درختانش جاريست.
«بشارت» خبر دادن از چیزی است که موجب خوشحالی شود، و «جنت» از ریشه «جن» به معنای ستر (پنهان شد) باغی است که دارای درخت خرما و درختان دیگر باشد، و چون درختان باغ بر اثر تراکم و انبوهی شاخه‌هایشان، زمین را می‌پوشانند به آن «جنت» گفته می‌شود.
اگر آب جاری از بزرگترین نعمت‌ها و لذت‌ها نبود خدای سبحان «جنات» را با «انهار» که از زیر درختان آن جاری است در یک ردیف و مانند دو شیء جدایی ناپذیر نمی‌آورد. نسبت روان شدن به «انهار». اسناد مجازی است، نظیر گفته عرب: بنو فلان یطاهم الطریق یعنی راه با فرزندان فلانی همراهی می‌کند، (که در این مورد نیز مشی و راه رفتن مجازا به خود طریق اسناد داده شده است).
«جنات» به صورت نکره ذکر شده، زیرا بهشت محل دریافت پاداش است و دارای باغ‌های بسیاری است که بر حسب مقام و منزلت و شایستگی افراد و گروه‌هایی که اهل بهشت هستند، درجه بندی شده است، ولی «انهار» به صورت معرفه آمده، زیرا «جنس» آن اراده شده است، چنان که گفته می‌شود: فلانی را باغی است که در آن آب جاری، انگور و انواع میوه‌ها وجود دارد.
آری این باغ‌های بهشتی بر خلاف غالب باغ‌های این جهان، هرگز آب روان از پای درختانش قطع نمی‌شود. و بر خلاف مواهب مادی این جهان که بسیار زودگذر و ناپایدار است جاودانی و ابدی است.

ویژگی باغ‌های بهشت

[ویرایش]

بهشت، دارای باغ‌های خرم و سرسبز با درختانی انبوه است:
... والذین ءامنوا وعملوا الصـلحـت فی روضـات الجنات...
كسانى كه ایمان آورده و كارهاى شايسته انجام داده‌اند در باغ‌هاى بهشتند و هر چه بخواهند نزد پروردگارشان براى آنها فراهم است.‌
«روضه» به زمین سرسبز و «جنة» به زمینی که دارای درختان به هم پیچیده باشد، می‌گویند.

روضات جمع روضة به معنی محلی است که آب و درخت فراوان دارد لذا به باغ‌های خرم و سرسبز روضة اطلاق می‌شود، از این تعبیر به خوبی استفاده می‌شود که باغ‌های بهشت متفاوت است، و مؤمنان صالح العمل در بهترین باغ‌های بهشت جایشان است، و مفهوم این سخن این است که مؤمنان گنهکار هنگامی که مشمول عفو خدا شوند به بهشت راه می‌یابند هر چند جای آنها در روضات نیست.

سرسبزی باغ‌های بهشت

[ویرایش]

فاما الذین ءامنوا وعملوا الصـلحـت فهم فی روضة یحبرون.
امّا آنان كه ایمان آورده و اعمال صالح انجام دادند، در باغى از بهشت شاد و مسرور خواهند بود.
یحبرون از ماده حبر (بر وزن قشر) به معنی اثر جالب و خوب است، و به حالت شادی و سروری که آثار آن در چهره ظاهر گردد نیز گفته می‌شود و از آنجا که قلب بهشتیان چنان مالامال از شادی و سرور است که آثار آن در تمام وجودشان ظاهر می‌گردد این تعبیر در مورد آنها به کار رفته.
روضة به معنی محلی است که آب و درخت فراوان دارد، لذا به باغ‌های خرم و سرسبز روضة اطلاق می‌شود، و اگر می‌بینیم در اینجا این کلمه به صورت نکره آمده است برای تعظیم و بزرگداشت آن است، یعنی در بهترین و برترین باغ‌های زیبا و سرورانگیز بهشت غرق نعمت خواهند بود.

درختان بهشتی

[ویرایش]

باغ بهشت، دارای درختانی به هم پیچیده است:
... الجنة.... .«جنة» به زمینی گفته می‌شود که دارای درختان به هم پیچیده باشد.

.. جنتی.
چه تعبیرات جالب و دل انگیز و روح پروری؟ که لطف و صفا و آرامش و اطمینان از آن می‌بارد! دعوت مستقیم پروردگار، از نفوسی که در پرتو ایمان به حالت اطمینان و آرامش رسیده‌اند. دعوت از آنها برای بازگشت به سوی پروردگارشان به سوی مالک و مربی و مصلحشان.
دعوتی که آمیخته با رضایت طرفینی است، رضایت عاشق دلداده از معشوق، و رضایت محبوب و معبود حقیقی و به دنبال آن تاج افتخار عبودیت را بر سر او نهادن، و به لباس بندگی مفتخرش کردن، و در سلک خاصان درگاه او را جای دادن! و سپس دعوت از او برای ورود در بهشت، آنهم با تعبیر وارد بهشتم شو که نشان می‌دهد میزبان این میهمانی تنها و تنها ذات مقدس او است، عجب دعوتی! عجب میزبانی! و عجب میهمانی! منظور از نفس در اینجا همان روح آدمی است.

ابراهیم خواستار باغی بهشتی

[ویرایش]

ابراهیم علیه‌السلام، خواستار باغی پر نعمت در بهشت، از خداوند بود:
واجعلنی من ورثة جنة النعیم.
و مرا وارثان بهشت پر نعمت گردان!
حضرت ابراهیم علیه‌السلام افق دید خود را از این دنیا برگرفته و متوجه سراى جاودانه آخرت مى‌کند و به این دعا پرداخته چنین مى‌گوید: خداوندا مرا از وارثان بهشت پر نعمت قرار ده (و اجعلنى من ورثة جنة النعیم ) بهشتی که نعمت‌های معنوی و مادی در آن موج می‌زند، نعمت‌هایی که نه زوالی دارد، و نه ملالی، نعمت‌هایی که برای ما زندانیان جهان دنیا حتی قابل درک نیست نه از مغزهایمان گذشته و نه چشم‌هایمان دیده و نه گوش‌هایمان شنیده است!.
سابقا گفته‌ایم تعبیر به ارث در مورد بهشت یا به خاطر آنست که ارث به معنی دستیابی به نعمتی است بی رنج و تعب و مسلما آن همه نعمت‌های بهشتی در برابر طاعات ناچیز ما موهبتی بی رنج و تعب است، و یا به خاطر آنست که طبق روایات هر انسانی خانه‌ای در بهشت و خانه‌ای در دوزخ دارد هنگامی که دوزخی شود خانه بهشتی‌اش به دیگران می‌رسد.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. بقره/سوره۲، آیه۲۵.    
۲. آل عمران/سوره۳، آیه۱۵.    
۳. آل عمران/سوره۳، آیه۱۳۶.    
۴. آل عمران/سوره۳، آیه۱۹۵.    
۵. آل عمران/سوره۳، آیه۱۹۸.    
۶. نساء/سوره۴، آیه۱۳.    
۷. نساء/سوره۴، آیه۵۷.    
۸. نساء/سوره۴، آیه۱۲۲.    
۹. مائده/سوره۵، آیه۱۲.    
۱۰. مائده/سوره۵، آیه۶۵.    
۱۱. مائده/سوره۵، آیه۸۵.    
۱۲. مائده/سوره۵، آیه۱۱۹.    
۱۳. توبه/سوره۹، آیه۲۱.    
۱۴. توبه/سوره۹، آیه۷۲.    
۱۵. توبه/سوره۹، آیه۸۹.    
۱۶. توبه/سوره۹، آیه۱۰۰.    
۱۷. یونس/سوره۱۰، آیه۹.    
۱۸. رعد/سوره۱۳، آیه۲۳.    
۱۹. ابراهیم/سوره۱۴، آیه۲۳.    
۲۰. حجر/سوره۱۵، آیه۴۵.    
۲۱. نحل/سوره۱۶، آیه۳۱.    
۲۲. کهف/سوره۱۸، آیه۳۱.    
۲۳. کهف/سوره۱۸، آیه۱۰۷.    
۲۴. مریم/سوره۱۹، آیه۶۰.    
۲۵. مریم/سوره۱۹، آیه۶۱.    
۲۶. طه/سوره۲۰، آیه۷۶.    
۲۷. حج/سوره۲۲، آیه۱۴.    
۲۸. حج/سوره۲۲، آیه۲۳.    
۲۹. حج/سوره۲۲، آیه۵۶.    
۳۰. فرقان/سوره۲۵، آیه۱۰.    
۳۱. لقمان/سوره۳۱، آیه۸.    
۳۲. سجده/سوره۳۲، آیه۱۹.    
۳۳. فاطر/سوره۳۵، آیه۳۳.    
۳۴. صافات/سوره۳۷، آیه۴۳.    
۳۵. ص/سوره۳۸، آیه۵۰.    
۳۶. غافر/سوره۴۰، آیه۸.    
۳۷. شوری/سوره۴۲، آیه۲۲.    
۳۸. دخان/سوره۴۴، آیه۵۲.    
۳۹. محمد/سوره۴۷، آیه۱۲.    
۴۰. فتح/سوره۴۸، آیه۵ و ۱۷.    
۴۱. ذاریات/سوره۵۱، آیه۱۵.    
۴۲. طور/سوره۵۲، آیه۱۷.    
۴۳. قمر/سوره۵۴، آیه۵۴.    
۴۴. رحمن/سوره۵۵، آیه۴۶.    
۴۵. رحمن/سوره۵۵، آیه۶۲.    
۴۶. واقعه/سوره۵۶، آیه۱۲.    
۴۷. حدید/سوره۵۷، آیه۱۲.    
۴۸. مجادله/سوره۵۸، آیه۲۲.    
۴۹. صف/سوره۶۱، آیه۱۲.    
۵۰. تغابن/سوره۶۴، آیه۹.    
۵۱. طلاق/سوره۶۵، آیه۱۱.    
۵۲. تحریم/سوره۶۶، آیه۸.    
۵۳. قلم/سوره۶۸، آیه۳۴.    
۵۴. مرسلات/سوره۷۷، آیه۳۵.    
۵۵. مدثر/سوره۷۴، آیه۴۰.    
۵۶. نبا/سوره۷۸، آیه۱۶.    
۵۷. بروج/سوره۸۵، آیه۱۱.    
۵۸. بینه/سوره۹۸، آیه۸.    
۵۹. طبرسی، فضل بن حسن، تفسیر جوامع الجامع، ج۱، ص۸۶.    
۶۰. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۲، ص۴۶۱.    
۶۱. شوری/سوره۴۲، آیه۲۲.    
۶۲. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان، ج۹، ص۴۷.    
۶۳. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۲۰، ص۴۰۴.    
۶۴. روم/سوره۳۰، آیه۱۵.    
۶۵. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۱۶، ص۳۷۹.    
۶۶. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان، ج۹، ص۴۷.    
۶۷. بقره/سوره۲، آیه۸۲.    
۶۸. بقره/سوره۲، آیه۱۱۱.    
۶۹. بقره/سوره۲، آیه۲۱۴.    
۷۰. بقره/سوره۲، آیه۲۲۱.    
۷۱. آل عمران/سوره۳، آیه۱۳۳.    
۷۲. آل عمران/سوره۳، آیه۱۴۲.    
۷۳. آل عمران/سوره۳، آیه۱۸۵.    
۷۴. نساء/سوره۴، آیه۱۲۴.    
۷۵. مائده/سوره۵، آیه۷۲.    
۷۶. اعراف/سوره۷، آیه۴۰.    
۷۷. اعراف/سوره۷، آیه۴۲.    
۷۸. اعراف/سوره۷، آیه۴۳.    
۷۹. اعراف/سوره۷، آیه۴۴.    
۸۰. اعراف/سوره۷، آیه۴۶.    
۸۱. اعراف/سوره۷، آیه۴۹.    
۸۲. اعراف/سوره۷، آیه۵۰.    
۸۳. توبه/سوره۹، آیه۱۱۱.    
۸۴. یونس/سوره۱۰، آیه۲۶.    
۸۵. هود/سوره۱۱، آیه۲۳.    
۸۶. هود/سوره۱۱، آیه۱۰۸.    
۸۷. رعد/سوره۱۳، آیه۳۵.    
۸۸. نحل/سوره۱۶، آیه۳۲.    
۸۹. مریم/سوره۱۹، آیه۶۰.    
۹۰. مریم/سوره۱۹، آیه۶۳.    
۹۱. فرقان/سوره۲۵، آیه۱۵.    
۹۲. فرقان/سوره۲۵، آیه۲۴.    
۹۳. شعراء/سوره۲۶، آیه۸۵.    
۹۴. شعراء/سوره۲۶، آیه۹۰.    
۹۵. عنکبوت/سوره۲۹، آیه۵۸.    
۹۶. یس/سوره۳۶، آیه۲۶.    
۹۷. یس/سوره۳۶، آیه۵۵.    
۹۸. زمر/سوره۳۹، آیه۷۳.    
۹۹. زمر/سوره۳۹، آیه۷۴.    
۱۰۰. غافر/سوره۴۰، آیه۴۰.    
۱۰۱. فصلت/سوره۴۱، آیه۳۰.    
۱۰۲. شوری/سوره۴۲، آیه۴۲ ۷.    
۱۰۳. زخرف/سوره۴۳، آیه۷۰.    
۱۰۴. زخرف/سوره۴۳، آیه۷۲.    
۱۰۵. احقاف/سوره۴۶، آیه۱۴ - ۱۶.    
۱۰۶. محمد/سوره۴۷، آیه۶.    
۱۰۷. محمد/سوره۴۷، آیه۱۵.    
۱۰۸. ق/سوره۵۰، آیه۳۱.    
۱۰۹. نجم/سوره۵۳، آیه۱۵.    
۱۱۰. واقعه/سوره۵۶، آیه۸۹.    
۱۱۱. حدید/سوره۵۷، آیه۲۱.    
۱۱۲. حشر/سوره۵۹، آیه۲۰.    
۱۱۳. تحریم/سوره۶۶، آیه۱۱.    
۱۱۴. قلم/سوره۶۸، آیه۱۷.    
۱۱۵. حاقه/سوره۶۹، آیه۲۲.    
۱۱۶. معارج/سوره۷۰، آیه۳۸.    
۱۱۷. انسان/سوره۷۶، آیه۱۲.    
۱۱۸. نازعات/سوره۷۹، آیه۴۱.    
۱۱۹. تکویر/سوره۸۱، آیه۳۱.    
۱۲۰. غاشیه/سوره۸۸، آیه۱۰.    
۱۲۱. فجر/سوره۸۹، آیه۳۰.    
۱۲۲. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج‌۲۶، ص۴۷۶.    
۱۲۳. شعراء/سوره۲۶، آیه۸۵.    
۱۲۴. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، ج۱۵، ص۲۶۳.    


منبع

[ویرایش]

مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۶، ص۴۷۳، برگرفته از مقاله «باغ‌های بهشت».    


رده‌های این صفحه : باغ | بهشت | موضوعات قرآنی | نعمت های بهشت




جعبه ابزار