تبدل تقلید

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



تبدل تقلید به تغییر تقلید از یک مجتهد به مجتهد دیگر اطلاق می‌شود.


معنای تبدل تقلید

[ویرایش]

تبدل تقلید، به معنای عدول مقلد از یک مرجع تقلید به مرجع تقلید دیگر است، چه این عدول از مجتهد حی به مجتهد میت، یا از مجتهد حی به مجتهد حی و یا از مجتهد میت به مجتهد حی باشد.

قسم اول عدول

[ویرایش]

الف:عدول از مجتهد حی به میت از آن جا که تقلید ابتدایی از میت صحیح نیست منحصر به جایی است که شخصی از مجتهد معینی تقلید می‌کرده و پس از فوت او به مجتهد زنده رجوع می‌کند.

← صورت های مسئله


آن گاه این بحث مطرح می‌شود که آیا بازگشت او به تقلید از میت، صحیح است یا خیر. در این حالت، مسئله سه صورت پیدا می‌کند:
۱ مجتهد حی، از مجتهد میت عالم تر است؛
۲ مجتهد میت، از مجتهد حی عالم تر است؛
۳ هر دو، در علم مساوی هستند.

← حکم صورت اول


در صورتی که مجتهد حی، از مجتهد میت عالم تر باشد، عدول از حی به میت صحیح نیست.

← حکم صورت دوم


در صورت دوم نیز وظیفه مقلد، بقا بر تقلید از مجتهد میت است و تقلید او از مجتهد حی غیر اعلم، صحیح نیست.

← حکم صورت سوم


ولی در صورت سوم، مقلد مخیر است از هر یک از آن‌ها تقلید کند.

قسم دوم عدول

[ویرایش]

ب:درباره عدول از مجتهد حی به مجتهد حی دیگر نیز سه صورت بالا متصور است:

← حکم عدول در این قسم


در صورتی که مجتهد اول از مجتهد دوم عالم تر باشد، چون تقلید از غیر اعلم جایز نیست، عدول نیز جایز نمی‌باشد. در صورتی که مجتهد دوم اعلم باشد، رجوع به مجتهد دوم واجب است.

← مساوی بودن دو مجتهد


اما اگر هر دو مجتهد زنده، در علم مساوی باشند، در جواز رجوع و عدم جواز آن اختلاف است.

قسم سوم عدول

[ویرایش]

ج: در مورد عدول از مجتهد میت به مجتهد زنده نیز با توجه به مبانی مختلف در باب جواز یا عدم جواز بقا بر تقلید میت، و لزوم یا عدم لزوم تقلید از مجتهد اعلم، و هم چنین اعلم بودن مجتهد میت یا مجتهد زنده یا مساوی بودن آن‌ها، اقوال مختلفی در کلمات مجتهدان یافت می‌شود.
[۵] دررالفوائد، حایری، عبد الکریم، ص ۷۰۷-۷۱۰.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. الرسائل الاربع قواعد اصولیة وفقهیة، سبحانی، جعفر، ج ۳، ص ۱۹۲-۱۹۶.    
۲. تهذیب الاصول، خمینی، روح الله، ج ۲، ص ۵۴۹.    
۳. تهذیب الاصول، خمینی، روح الله، ج ۲، ص ۵۶۹.    
۴. التنقیح فی شرح العروة الوثقی، خویی، ابو القاسم، ص۱۹۸.    
۵. دررالفوائد، حایری، عبد الکریم، ص ۷۰۷-۷۱۰.


منبع

[ویرایش]
فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۲۸۱، برگرفته از مقاله «تبدل تقلید».    






جعبه ابزار