دلالت تصوری

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



دلالت تصوری به معنی خطور معنا به ذهن مخاطب با شنیدن لفظ است که به آن دلالت شانی نیز گفته گفته می‌شود.


تعریف دلالت تصوری

[ویرایش]

دلالت تصوری، به معنای خطور معنا در ذهن مخاطب به مجرد شنیدن لفظ است، حتی در صورتی که متکلم قصد اخطار معنا را در ذهن مخاطب نداشته باشد و حتی اگر لفظ از برخورد دو سنگ به گوش متکلم برسد.

شروط دلالت تصوری

[ویرایش]

برای دلالت تصوری، سه شرط ذکر شده است:
۱ - وجود لفظ و تکلم به آن؛
۲ - معنادار بودن لفظ؛ به این معنا که لفظ برای معنا وضع شده باشد و مهمل نباشد؛
۳ - شنونده از قبل آن معنا را بداند؛ به بیان دیگر، شنونده آگاه به وضع آن لفظ برای معنا باشد، زیرا در غیر این صورت، خطوری برای او نخواهد بود؛ بنابراین، اگر لفظی از گوینده غافل و بی اختیار و یا از طریق ضبط صوت صادر شود، باز هم دلالت تصوری برای لفظ وجود دارد.
[۴] تهذیب الاصول، سبزواری، عبدالاعلی، ج ۱، ص ۲۵.
[۵] تلخیص الاصول، ملکی، حبیب الله، ص ۱۶۵.
[۷] فرهنگ تشریحی اصطلاحات اصول، ولایی، عیسی، ص ۲۰۵
[۱۰] سیری کامل در اصول فقه، فاضل لنکرانی، محمد، ج ۱۰، ص ۲۲۱.
[۱۳] المعجم الاصولی، حیدر، محمد صنقور علی، ص ۵۸۹.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. محاضرات فی اصول الفقه، خویی، ابو القاسم، ج ۱، ص ۱۰۳.    
۲. اجود التقریرات، نائینی، محمد حسین، ج ۱، ص ۴۴۸.    
۳. اجود التقریرات، نائینی، محمد حسین، ج ۱، ص ۵۲۹.    
۴. تهذیب الاصول، سبزواری، عبدالاعلی، ج ۱، ص ۲۵.
۵. تلخیص الاصول، ملکی، حبیب الله، ص ۱۶۵.
۶. اجودالتقریرات، نائینی، محمد حسین، ج ۲، ص ۹۱.    
۷. فرهنگ تشریحی اصطلاحات اصول، ولایی، عیسی، ص ۲۰۵
۸. اصطلاحات الاصول، مشکینی، علی، ص ۱۳۲.    
۹. اصول الفقه، مظفر، محمد رضا، ج ۲، ص ۱۳۵.    
۱۰. سیری کامل در اصول فقه، فاضل لنکرانی، محمد، ج ۱۰، ص ۲۲۱.
۱۱. ایضاح الکفایة، فاضل لنکرانی، محمد، ج ۱، ص ۹۶.    
۱۲. دروس فی علم الاصول، صدر، محمد باقر، ج ۱، ص ۲۰۷.    
۱۳. المعجم الاصولی، حیدر، محمد صنقور علی، ص ۵۸۹.


منبع

[ویرایش]
فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۴۵۷، برگرفته از مقاله «دلالت تصوری».    






جعبه ابزار