سیداحمد بن زین‌العابدین علوی عاملی اصفهانی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



سیداحمد بن زین‌العابدین علوی عاملی اصفهانی، از علما و فضلای اصفهان و از شاگردان میرداماد و شیخ بهایی بوده است.


معرفی اجمالی

[ویرایش]

نظام الدّین احمد بن سیّدزین العابدین میرعبداللّه بن میرمحمّد بن میرصالح علوی عاملی؛عالم فاضل، فقیه متکلّم، حکیم و فیلسوف محقّق. در اواخر قرن دهم هجری متولّد شده، و در اصفهان نزد میرداماد و شیخ بهایی به تحصیل پرداخته، و مفتخر به دریافت اجازه از آنان گردیده است. وی دختر میرداماد را به همسری اختیار کرده، و در شرح و تبیین افکار فلسفی استاد کوشیده تا جایی که در بین مردم و فضلای آن عصر که میانه‌ای با فلسفه نداشته‌اند، منزوی بوده است. سال دقیق وفات او معلوم نیست؛ ولی در بین سال‌های ۱۰۵۴ تا ۱۰۶۰ق وفات او اتّفاق افتاده است. جای دفن او را در تخت فولاد، تکیه آقا سیّدرضی الدّین شیرازی دانسته‌اند. صاحب عنوان، جدّ خاندان میردامادی اصفهان، سِدِه، تهران، نجف‌آباد و مشهد مقدّس است.

آثار و تالیفات

[ویرایش]

وی بیش از پنجاه جلد کتاب و رساله تالیف نموده که از آن جمله است:
۱. اظهارالحق و معیارالصّدق، به فارسی، در بیان احوال ابومسلم خراسانی؛
۲. رساله الاغالیظ؛
۳. رساله در بیان اقوال درباره دابّه الارض که از آیات است؛
۴. بیان الحق و تبیان الصّدق؛
۵. تعلیقات جواهر و اعراض تجرید؛
۶. ثقوب الشّهاب؛
۷. حاشیه من لایحضره الفقیه؛
۸. جواب سؤالات خواجه نصیرالدّین طوسی؛
۹. حظیره القدس، مختصر کتاب ریاض القدس؛
۱۰. حواشی بر کافی؛
۱۱. روضه المتّقین، حاشیه بر تجریدالعقاید خواجه طوسی در بحث امامت و معاد؛
۱۲. ریاض القدس (شرح حاشیه بر تجرید قوشچی و حاشیه محقّق خفری)؛
۱۳. رساله در ردّ ملاّمحمّدامین استرآبادی در باب طهارت خمر، به فارسی؛
۱۴. سیاده الاشراف؛
۱۵. شرح اثنی عشریّه شیخ بهایی؛
۱۶. شرح اشعار اوّل کتاب جذوات میرداماد؛
۱۷. شرح قبسات، چاپ شده است؛
۱۸. صواعق الرّحمان در ردّ مذهب یهودان، به فارسی؛
۱۹. کحل الابصار، در شرح اشارات ابن سینا؛
۲۰. کشف الحقایق، در شرح تقویم الایمان میرداماد، چاپ شده؛
۲۱. کلام و فلسفه؛
۲۲. لطائف غیبیّه، به فارسی، چاپ شده؛
۲۳. لوامع ربّانی در ردّ شبهات نصرانی، چاپ شده؛
۲۴. مصقل صفا در ردّ شبهات نصرانی، چاپ شده؛
۲۵. مصائب النّواصب؛
۲۶. معارف الالهیّه، در شرح حدیث «مَنْ عَرَفَ نَفْسَهُ فَقَدْ عَرَفَ رَبَّه»؛
۲۷. معراج العارفین، در شرح منهاج السّالکین؛
۲۸. مفتاح الشّفا و العروه الوثقی، حاشیه بر الهیّات شفا؛
۲۹. مناهج الاخبار، در شرح استبصار، چاپ شده؛
۳۰. المنهاج الصّفوی در باب فضائل سادات؛
۳۱. رساله در بیان نسب معاویه؛
۳۲. النّفحات اللاهوتیّه فی العثرات البهاییّه؛
۳۳. رساله در نماز زیارت.
[۱] فهرست کتابخانه‌های اصفهان، ج۱، ص۱۶۹-۱۷۷.
[۲] استوری، چارلز آمبروز، ادبیّات فارسی بر مبنای استوری، ج۱، ص۱۸۰-۱۸۱.
[۳] معلم حبیب‌آبادی، محمدعلی، مکارم آلاثار، ج۴، ص۱۱۹۴-۱۱۹۵.
[۴] قمی، شیخ عباس، فواید الرّضویه، ص۱۷.
[۵] مهدوی، سیدمصلح‌الدین، رجال اصفهان یا تذکره القبور، ص۹۴.
[۶] موسوی، سیدعلی، حکیم استرآباد میرداماد، ص۱۱۵.
[۷] موسوی، سیدعلی، حکیم استرآباد میرداماد، ص۵۴.
[۹] اصفهانی افندی، میرزاعبدالله، ریاض العلماء، ج۱، ص۳۲.
[۱۰] منتظرالقائم، اصغر، جلوه قرآن در خاک تابان، ص۶-۸.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. فهرست کتابخانه‌های اصفهان، ج۱، ص۱۶۹-۱۷۷.
۲. استوری، چارلز آمبروز، ادبیّات فارسی بر مبنای استوری، ج۱، ص۱۸۰-۱۸۱.
۳. معلم حبیب‌آبادی، محمدعلی، مکارم آلاثار، ج۴، ص۱۱۹۴-۱۱۹۵.
۴. قمی، شیخ عباس، فواید الرّضویه، ص۱۷.
۵. مهدوی، سیدمصلح‌الدین، رجال اصفهان یا تذکره القبور، ص۹۴.
۶. موسوی، سیدعلی، حکیم استرآباد میرداماد، ص۱۱۵.
۷. موسوی، سیدعلی، حکیم استرآباد میرداماد، ص۵۴.
۸. شیخ حر عاملی، محمد بن حسن، تتمیم امل الآمل، ص۶۲-۶۳.    
۹. اصفهانی افندی، میرزاعبدالله، ریاض العلماء، ج۱، ص۳۲.
۱۰. منتظرالقائم، اصغر، جلوه قرآن در خاک تابان، ص۶-۸.
۱۱. حر عاملی، محمد بن حسن، امل الآمل، ج۱، ص۳۳.    
۱۲. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۳، ص۱۷۹.    
۱۳. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۷، ص۲۶.    
۱۴. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۷، ص۹۶.    
۱۵. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۱، ص۱۵۹-۱۶۰.    
۱۶. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۱۸، ص۲۹.    
۱۷. آقابزرگ تهرانی، محمدمحسن، الذّریعه الی تصانیف الشیعه، ج۱۸، ص۳۶۶.    


منبع

[ویرایش]
مهدوی، سید مصلح‌الدین، اعلام اصفهان، ج۱، ص۴۱۳.    






جعبه ابزار