هدایت به صراط مستقیم (قرآن)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



هدایت به معناى ارشاد و راهنمایی، بيان راه رشد، کمال و بسترسازى براى رسيدن به چيزى‌ -مراد مطلوب‌- است، و در مادّى، معنوى، خیر و شرّ به كار رفته‌ و نقيض گمراهى است، در این مقاله آیات مرتبط با هدایت به صراط مستقیم معرفی می‌شوند.


هدايت‌شدگان به صراط مستقیم

[ویرایش]


← پیامبر اسلام


پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله هدايت شده به صراط مستقیم به عنایت ربوبی:
قُل انَّنى هَد- نى رَبّى الى‌ صِرطٍ مُستَقيمٍ دينًا قِيَمًا مِلَّةَ ابرهيمَ حَنِيفًا وما كانَ مِنَ المُشرِكين.

← حضرت ابراهیم


روحيه تسلیم در برابر خدا، حق گرایی، دورى از شرک و شكر گزارى حضرت ابراهیم علیه‌السلام داراى نقشى مهم، در هدايت وى به صراط مستقيم:
انَّ ابرهيمَ كانَ امَّةً قانِتًا لِلَّهِ حَنيفًا ولَم يَكُ مِنَ المُشرِكين ء شاكِرًا لِانعُمِهِ اجتَبهُ وهَدهُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.

← مؤمنان


تحقق پیش گویی اعجازآمیز خداوند به پيروزى آينده مؤمنان، زمينه ساز هدايت آنان به صراط مستقيم:
وعَدَكُمُ اللَّهُ مَغانِمَ كَثيرَةً تَأخُذونَها فَعَجَّلَ لَكُم هذِهِ وكَفَّ ايدِىَ النّاسِ عَنكُم ولِتَكونَ ءايَةً لِلمُؤمِنينَ ويَهدِيَكُم صِرطًا مُستَقيما.

← اعضای خانواده انبیاء


برخى پدران، فرزندان و برادران انبياى گذشته، هدايت شده به صراط مستقيم:
ومِن ءاباهِم وذُرّيتِهِم واخونِهِم واجتَبَينهُم وهَدَينهُم الى‌ صِرطٍ مُستَقيم ء اولكَ الَّذينَ ءاتَينهُمُ الكِتبَ والحُكمَ والنُّبُوَّةَ ....


هدف بعثت انبیاء

[ویرایش]

هدايت انسانها به صراط مستقيم، هدف بعثت انبیا و ارسال کتابهای آسمانی:
كانَ النّاسُ امَّةً وحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيّينَ مُبَشّرينَ ومُنذِرينَ وانزَلَ مَعَهُمُ الكِتبَ بِالحَقّ‌ ... فَهَدَى‌اللَّهُ الَّذينَ ءامَنوا لِمَا اختَلَفوا فيهِ مِنَ الحَقّ بِاذنِهِ واللَّهُ يَهدى مَن يَشاءُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.

منظور از هدایت به صراط مستقیم

[ویرایش]

هدايت به صراط مستقيم، همان هدايت به راه خدا:
وكَذلِكَ اوحَينا الَيكَ روحًا مِن امرِنا ... ولكِن جَعَلنهُ نورًا نَهدى بِهِ مَن نَشاءُ مِن عِبادِنا وانَّكَ لَتَهدى الى‌ صِرطٍ مُستَقيم ء صِرطِ اللَّهِ‌ ....

هدایتگر به صراط مستقیم

[ویرایش]

خداوند، هدايتگر انسان به صراط مستقيم:
۱. اهدِنَا الصِّرطَ المُستَقيم.
۲. ... قُل لِلَّهِ المَشرِقُ والمَغرِبُ يَهدى مَن يَشاءُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.
۳. ... واللَّهُ يَهدى مَن يَشاءُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.
۴. ولَهَدَينهُم صِرطًا مُستَقيما.
۵. ... ويَهديهِم الَيهِ صِرطًا مُستَقيما.
۶. ... ويَهديهِم الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.
۷. ... ومَن يَشَأ يَجعَلهُ عَلى‌ صِرطٍ مُستَقيم.
۸. ... وهَدَينهُم الى‌ صِرطٍ مُستَقيم ء ذلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهدى بِهِ مَن يَشاءُ مِن عِبادِهِ‌ ....
۹. ... ويَهدى مَن يَشاءُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.
۱۰. ... واللَّهُ يَهدى مَن يَشاءُ الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.

وسیله هدایت به صراط مستقیم

[ویرایش]

خداوند، هدايتگر انسانها به صراط مستقيم، به وسيله قرآن:
ياهلَ الكِتبِ قَد جاءَكُم رَسولُنا ... قَد جاءَكُم مِنَ اللَّهِ نورٌ وكِتبٌ مُبين ء يَهدى بِهِ اللَّهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضونَهُ سُبُلَ السَّلمِ ويُخرِجُهُم مِنَ الظُّلُمتِ الَى النُّورِ بِاذنِهِ ويَهديهِم الى‌ صِرطٍ مُستَقيم.

روش هدایت به صراط مستقیم

[ویرایش]

هدايت به صراط مستقيم، با برخوردارى از شرح صدر، براى پذیرش اسلام:
فَمَن يُرِدِ اللَّهُ ان يَهدِيَهُ يَشرَح صَدرَهُ لِلِاسلمِ‌ ... ء وهذا صِرطُ رَبّكَ مُستَقيمًا ....

نعمت بودن هدایت به صراط مستقیم

[ویرایش]

هدايت به صراط مستقيم، از نعمتهاى بزرگ خداوند:
اهدِنَا الصِّرطَ المُستَقيم ء صِرطَ الَّذينَ انعَمتَ عَلَيهِم‌ ....
ولَقَد مَنَنّا عَلى‌ موسى‌ وهرون ء وهَدَينهُمَا الصّرطَ المُستَقيم.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. جوهری، اسماعیل بن حماد، لصحاح، ج ۶، ص ۲۵۳۳.    
۲. ابن فازس، احمد بن فارس، مقاییس اللّغه، ج ۶، ص ۴۲، «هدی».    
۳. مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن، ج ۱۱، ص ۲۴۷، «هدی».    
۴. فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج ۴، ص ۷۸.    
۵. انعام/سوره۶، آیه۱۶۱.    
۶. نحل/سوره۱۶، آیه۱۲۰.    
۷. نحل/سوره۱۶، آیه۱۲۱.    
۸. فتح/سوره۴۸، آیه۲۰.    
۹. انعام/سوره۶، آیه۸۷.    
۱۰. انعام/سوره۶، آیه۸۹.    
۱۱. بقره/سوره۲، آیه۲۱۳.    
۱۲. شوری/سوره۴۲، آیه۵۲.    
۱۳. شوری/سوره۴۲، آیه۵۳.    
۱۴. حمد/سوره۱، آیه۱.    
۱۵. بقره/سوره۲، آیه۱۴۲.    
۱۶. بقره/سوره۲، آیه۲۱۳.    
۱۷. نساء/سوره۴، آیه۶۸.    
۱۸. نساء/سوره۴، آیه۱۷۵.    
۱۹. مائده/سوره۵، آیه۱۶.    
۲۰. انعام/سوره۶، آیه۳۹.    
۲۱. انعام/سوره۶، آیه۸۷.    
۲۲. انعام/سوره۶، آیه۸۸.    
۲۳. یونس/سوره۱۰، آیه۲۵.    
۲۴. نور/سوره۲۴، آیه۴۶.    
۲۵. مائده/سوره۵، آیه۱۵.    
۲۶. مائده/سوره۵، آیه۱۶.    
۲۷. انعام/سوره۶، آیه۱۲۵.    
۲۸. انعام/سوره۶، آیه۱۲۶.    
۲۹. انعام/سوره۶، آیه۶.    
۳۰. انعام/سوره۶، آیه۷.    
۳۱. صافّات/سوره۳۷، آیه۱۱۴.    
۳۲. صافّات/سوره۳۷، آیه۱۱۸.    


منبع

[ویرایش]

مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۳۳، ص۹۶، برگرفته از مقاله «هدایت به صراط مستقیم».    


رده‌های این صفحه : موضوعات قرآنی | هدایت و ضلالت




جعبه ابزار